Podzespół

Komenda Wojewódzka Milicji Obywatelskiej w Suwałkach 1975 - 1983

Komenda Wojewódzka Milicji Obywatelskiej w Suwałkach zasięgiem działania obejmowała terytorium województwa suwalskiego utworzonego w dniu 1 czerwca 1975 r. z byłych powiatów augustowskiego, ełckiego, gołdapskiego, oleckiego, sejneńskiego i suwalskiego – wchodzących wcześniej w skład woj. białostockiego, oraz byłych powiatów giżyckiego, orzyskiego, piskiego i węgorzewskiego z woj. olsztyńskiego. Pod względem administracyjnym województwo dzieliło się na 14 miast (Suwałki, Augustów, Biała Piska, Ełk, Giżycko, Gołdap, Lipsk, Mikołajki, Olecko, Orzysz, Pisz, Ruciane Nida, Ryn i Węgorzewo) i 42 gminy, w tym 6 obejmujących miasto i gminę.

Ustawa z dnia 28 maja 1975 r. o dwustopniowym podziale administracyjnym Państwa oraz o zmianie ustawy o radach narodowych (Dz.U. Nr 16, poz. 91) wprowadziła zmiany w podziale terytorialnym kraju i spowodowała konieczność dostosowania struktur urzędów i instytucji państwowych do nowej sytuacji. W resorcie spraw wewnętrznych jednostką terenową szczebla wojewódzkiego została komenda Wojewódzka MO, podlegająca w zakresie działań milicyjnych Komendzie Głównej MO, a w zakresie pionu bezpieczeństwa kierownictwu Służby Bezpieczeństwa. Całość pracy pionu SB przeniesiono na szczebel wojewódzki likwidując komórki terenowe. W dniu 1 czerwca 1975 r. stanowisko Komendanta Wojewódzkiego MO w Suwałkach objął płk Franciszek Kaczmarek. Struktura Komendy Wojewódzkiej MO składała się z wydziałów, dzielących się na sekcje oraz inspektoratów i samodzielnych sekcji realizujących określone zdania.. Komendant Wojewódzki wraz z zastępcami komendanta ds. SB - płk Bazyli Grygoruk, ds. MO – ppłk Julian Czajka i ds. administracyjno gospodarczych tworzyli Kierownictwo komendy. Pracą wydziałów kierowali naczelnicy, za pracę sekcji odpowiadali kierownicy. Zadania pionu milicji obywatelskiej realizowały: Wydział Ogólny, Wydział Inspekcji, Wydział Szkolenia, Wydział Prewencji, Wydział Ruchu Drogowego, Wydział Kryminalny, Wydział do Walki z Przestępstwami Gospodarczymi, Wydział Dochodzeniowo-Śledczy, Wydział Kryminalistyki, Wydział Kadr, Wydział Finansowy, Wydział Wojewódzkie Stanowisko Kierowania, Wydział Inwestycji i Remontów, Wydział Łączności, Wydział Gospodarki Materiałowo-Technicznej, Wydział Zdrowia oraz pułk manewrowy. Zadania pionu służby bezpieczeństwa wykonywały wydziały: Zastępca Komendanta ds. SB, Inspektorat Analityczno-Informacyjny Z-cy Komendanta ds. SB – zajmujący się opracowywaniem planów pracy i sprawozdań z ich realizacji, Wydział II – zajmujący się zabezpieczeniem kontrwywiadowczym, Wydział III – zajmujący się zwalczaniem działalności antypaństwowej w środowiskach kultury, nauki szkolnictwa i mniejszości narodowych oraz zabezpieczeniem operacyjnym gospodarki, Wydział IV – realizujący zadania związane z Kościołem katolickim i innymi związkami wyznaniowymi, Wydział Śledczy, Wydział „B” – zajmujący się obserwacją zewnętrzną i wywiadem środowiskowym, Wydział „C” – prowadzący ewidencję operacyjną i archiwum, Wydział „T” – zajmujący się stosowaniem techniki operacyjnej, Wydział Paszportów oraz Samodzielna Sekcja „A” nadająca i odczytująca wiadomości szyfrowe. Komendzie Wojewódzkiej MO w Suwałkach podlegały Komendy Miejskie w Augustowie, Ełku, Giżycku i Suwałkach oraz Komisariaty w Gołdapi, Olecku, Piszu i Węgorzewie. Zarządzeniem nr 038/78 Komendant Wojewódzki MO wprowadził regulamin współdziałania jednostek MO wprowadzając rejony i jednostki patronackie. Komenda Miejska MO w Augustowie patronowała Posterunkom w Bargłowie, Lipsku, Nowince, Płaskiej i Sztabinie; Komenda Miejska w Ełku Posterunkom w Kalinowie, Prostkach, Starych Juchach i Komisariatowi Kolejowemu w Ełku; Komenda Miejska w Giżycku Posterunkom w Kruklankach, Mikołajkach, Miłkach, Rynie i Wydminach; Komenda Miejska w Suwałkach Posterunkom w Bakałarzewie, Filipowie, Jeleniewie, Raczkach, Rutce-Tartak, Szypliszkach i Wiżajnach oraz Komisariatowi Kolejowemu w Suwałkach; Komisariat w Gołdapi Posterunkom w Baniach Mazurskich i Dubeninkach; Komisariat w Olecku posterunkom w Kowalach Oleckich, Świętajnie i Wieliczkach, Komisariat w Piszu Posterunkom w Białej Piskiej, Orzyszu i Rucianem Nidzie; Komisariat w Sejnach Posterunkom w Gibach, Krasnopolu i Puńsku; Komisariat w Węgorzewie Posterunkom w Budrach i Pozezdrzu. W toku swej działalności KWMO w Suwałkach, a szczególnie pion służby bezpieczeństwa, przechodziła liczne reorganizacje. W październiku 1976 r. powstał Wydział „W” zajmujący się kontrolą korespondencji. W lipcu 1979 r. zgodnie z Zarządzeniem organizacyjnym Ministra Spraw Wewnętrznych nr 044/Org i Zarządzeniem nr 031/79 Komendanta Wojewódzkiego MO w Suwałkach z etatu Wydziału III utworzono zajmujący się ochroną gospodarki Wydział III A, który następnie w marcu 1981 r. został przekształcony w Wydział V. Zarządzeniem nr 042/81 Ministra Spraw Wewnętrznych z dn. 30 października 1981 r. w resorcie spraw wewnętrznych powołano do życia Służbę Polityczno-wychowawczą, a w komendach wojewódzkich powołano zastępcę komendanta wojewódzkiego odpowiedzialnego za pion polityczno-wychowawczy. W KWMO w Suwałkach funkcję tę objął kpt. Aleksy Łozowski. Zakres kompetencji komórek organizacyjnych ds. polityczno-wychowawczych określało Zarządzenie nr 018/82 Komendanta Wojewódzkiego MO w Suwałkach z dnia 16 maja 1982 r. Rozkazem organizacyjnym Komendanta Wojewódzkiego nr 09/SU/82 z dnia 2 sierpnia 1982 r., wydanym na podstawie Zarządzenia Organizacyjnego nr 062/Org Ministra Spraw Wewnętrznych, wydziały „B”, „C”, „T” i „W” zostały przemianowane na sekcje i włączone do nowopowstałego Wydziału Zabezpieczenia Operacyjnego. Zarządzenie nr 6/83 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 23 stycznia 1983 r. wprowadziło podział województw na rejony, w których powstały komendy miejskie i dzielnicowe MO. Zarządzenie nr 012/83 z dnia 13 marca 1983 r. przywróciło komórki pionu SB w jednostkach terenowych. Ustawa z dnia 14 lipca 1983 r. o urzędzie Ministra Spraw Wewnętrznych i zakresie podległych mu organów (Dz.U. Nr 38, poz. 173) i Zarządzenie Organizacyjne nr 0153/Org MSW wprowadziły nowe nazewnictwo jednostek terenowych. Komendy wojewódzkie MO przemianowano na wojewódzkie urzędy spraw wewnętrznych, zaś komisariaty MO na miejskie i rejonowe urzędy spraw wewnętrznych. Stanowiska komendantów zastąpiono funkcją szefów urzędów. Zmiana nomenklatury kadry kierowniczej objęła również jednostki organizacyjne niższego szczebla.