Podseria

Rejonowy Urząd Spraw Wewnętrznych w Gołdapi

Rejonowe Urzędy Spraw Wewnętrznych były podstawową jednostką organizacyjno-wykonawczą służby milicji. Powstały na mocy Ustawy z dn. 14-07-1983 r. o urzędzie Ministra Spraw Wewnętrznych i zakresie działania podległych mu organów. Zakres działania obejmował: bezpośredni nadzór nad całokształtem działalności jednostek i ogniw podporządkowanych; pełną odpowiedzialność za operacyjne zabezpieczenie rejonu i stosowanie wyższych form pracy operacyjnej na terenach posterunków; prowadzenie poważniejszych postępowań przygotowawczych i wykonywanie czynności operacyjno-dochodzeniowych na miejscach poważniejszych zdarzeń; współdziałanie z prokuraturą i sądami; koordynację przedsięwzięć w sprawach karno-administracyjnych, ORMO, nieletnich i rodzinnych, działań profilaktycznych oraz w zakresie zwalczania czynników kryminogennych; przetrzymywanie w aresztach osób osadzonych do dyspozycji posterunków MO oraz wykonywanie czynności konwojowo-ochronnych; organizowanie działań pościgowych, blokadowych oraz ochronno-zabezpieczających w czasie katastrof, epidemii i klęsk żywiołowych; organizację patroli zmotoryzowanych; organizację systemu alarmowego i zapewnienie właściwej reakcji na zgłaszane wydarzenia; przyjmowanie i rozpatrywanie skarg i wniosków; prowadzenie gospodarki materiałowo-technicznej i finansowej. Komórki organizacyjne jednostki rejonowej prowadziły planową działalność w zakresie swoich kompetencji oraz udzielały właściwej pomocy jednostkom podporządkowanym. Komórki prewencji analizowały stan bezpieczeństwa i porządku w podległym rejonie, koordynowały i nadzorowały służbę obchodową i patrolową , współpracowały z innymi instytucjami, komitetami społecznymi, sztabami ORMO i samorządami w zakresie zapobiegania i zwalczania przestępczości i czynników kryminogennych. Komórki operacyjno-dochodzeniowe rozwijały i nadzorowały pracę rozpoznawczo-wykrywczą w komisariatach i posterunkach MO; dbały o prawidłowy dobór, rozmieszczenie i rozwój osobowych źródeł informacji, nadzorowały i kontrolowały inwigilację elementu przestępczego; sprawowały nadzór nad prowadzonymi w komisariatach teczkami obiektowymi i operacyjnego sprawdzenia; prowadziły teczki zagadnieniowe z całego rejonu oraz inwigilację szczególną z terenu posterunków; prowadziły rejestr i kartotekę osób poszukiwanych, skorowidz ogólnoinformacyjny, RSD, rejestr czynności sprawdzających i odmów wszczęcia postępowań oraz magazyn dowodów rzeczowych dla całej jednostki rejonowej; przejmowały do bezpośredniego prowadzenia postępowania dot. funkcjonariuszy MO z podległych jednostek, poważniejsze sprawy o przestępstwa gospodarcze oraz zapewniały obsługę kryminalistyczną badania miejsc zdarzeń w całym rejonie. Komórki służby bezpieczeństwa zabezpieczały operacyjnie podległy im teren realizując zadania zgodne z zainteresowaniami odpowiednich pionów w urzędach wojewódzkich. W skład Urzędu wchodziły: Kierownictwo, Grupa Dyżurnych, Grupa Inspektorów, Grupa Szyfrowa, Grupa II SB, Grupa III SB, Grupa IV SB, Grupa V SB, Grupa VI SB, Sekretariat SB, Referat Operacyjno-Dochodzeniowy, Grupa Techniki Kryminalistycznej, Grupa Ruchu Drogowego, Referat Dzielnicowych, Drużyna Patrolowa, Pluton Manewrowy, Sekretariat, Referat Gospodarczy i Ambulatorium. Działalnością urzędu kierował Szef RUSW. Zakres jego obowiązków określało Zarządzenie nr 04/84 Ministra Spraw Wewnętrznych z dn. 20-01-1984 r. Zastępca Szefa RUSW do spraw SB merytorycznie podlegał Zastępcy Szefa WUSW do spraw SB. Szef RUSW miał niewielki wpływ na działalność pionu Służby Bezpieczeństwa. Zarządzenie nr 075/89 Ministra Spraw Wewnętrznych z dn. 24-08-1989 r. zredukowało ilość komórek pionu SB w RUSW do jednej, wykonującej zadania wszystkich pionów operacyjnych. Działalność wszystkich struktur milicji obywatelskiej i służby bezpieczeństwa w ramach wojewódzkich urzędów spraw wewnętrznych zakończyły ustawy z dn. 06-04-1990 r. o Policji (Dz.U. Nr 30 poz. 179) i o Urzędzie Ochrony Państwa (Dz.U. Nr 30 poz. 180). Prace pionu milicyjnego kontynuowała Komenda Rejonowa Policji w Gołdapi. Czynności kancelaryjne w Urzędzie prowadzono zgodnie z Zarządzeniem nr 9/75 Ministra Spraw Wewnętrznych z dn. 05-02-1975 r. w sprawie zasad pracy kancelaryjnej w resorcie spraw wewnętrznych. W komórkach obowiązywała rejestracja spraw oparta na wykorzystaniu dziennika korespondencyjnego. Rejestracja w dziennikach dotyczyła zarówno pism jawnych, jak i niejawnych. Pisma wpływające rejestrowano w dzienniku korespondencyjnym, a następnie kierowano do przełożonego, który dekretacją wyznaczał funkcjonariusza do realizacji sprawy. Zarejestrowane pismo otrzymywało znak sprawy, który składał się ze skrótu literowego komórki, oznaczenia klauzuli pisma i liczby porządkowej dziennika łamanej przez dwie ostatnie cyfry roku kalendarzowego. Do dzienników zakładano skorowidze rzeczowo-imienne, w których wpisywano sprawy według odpowiednio dobranego hasła. W celu udokumentowania obiegu korespondencji prowadzono także dzienniki podawcze, książki doręczeń i rejestry poczty specjalnej. Dokumentacja wytworzona w toku działalności Urzędu była przechowywana w archiwum Sekcji „C” Wydziału Zabezpieczenia Operacyjnego. Przekazywanie akt odbywało się w oparciu o Zarządzenie nr 034/74 Ministra Spraw Wewnętrznych z dn. 10-05-1974 r. w sprawie postępowania z aktami archiwalnymi w resorcie spraw wewnętrznych, znowelizowane Zarządzeniem nr 030/79 z dn. 02-07-1979 r., a następnie o Zarządzenie nr 049/85 Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 08-07-1985 r. w sprawie organizacji i zasad postępowania z materiałami archiwalnymi w resorcie spraw wewnętrznych. Po likwidacji RUSW akta administracyjne pionu SB trafiły do Delegatury UOP w Białymstoku, akta administracyjne pionów milicyjnych pozostały w Komendzie Rejonowej Policji w Gołdapi. Do OBUiAD IPN w Białymstoku dokumentacja komórek SB Urzędu trafiła w dn. 16-10-2001 r. w zbiorze IPN Bi 039, dokumentacja pionu milicyjnego w dn. 06-10-2010 r. w zbiorze o sygnaturze IPN Bi 388.